Turystyka kontrowersyjna/ Controversial tourism - Falowiec/ Falowiec

 "Bo Gdańsk jest trochę innym miastem. 

 – otwartym, wolnym, swobodnym. "

"Because Gdansk is a slightly different city

-Open, free and freely"

Podczas naszej wizyty w Gdańsku, nie mogło oczywiście zabraknąć "odwiedzin" słynnego Falowca. Na szczęście, Kuba powoli przyzwyczaja się do zwiedzania ze mną "blokowisk rodem z horrorów", które w jakiś sposób ja osobiście uwielbiam. Na Obrońców Wybrzeża, gdzie znajduje się jeden z najdłuższych mieszkalnych budynków w Polsce, dojechaliśmy tramwajem i zdecydowanie muszę przyznać, że ze względu na swoją długość jak wielkość, zdecydowanie robi on na człowieku wrażenie.

Na miejscu, pomimo wiatru oraz deszczu, obeszliśmy  dookoła Falowiec w całości. Swoim kształtem oraz układem balkonów przypomina on morskie fale stąd też wywodzi się jego potoczna nazwa. Jego całkowita długość to 860 metrów. Powstał on w latach 70-tych, a jego architektami byli: Danuta Olędzka, Janusz Mork oraz Tadeusz Różański. 

Wokół Falowca  panuje dość ciekawy mikroklimat. Od strony północy jest bardziej "skandynawsko", czyli chłodniej oraz częściej wieje, natomiast od strony południa jest więcej słońca i mamy tam klimat bardziej "śródziemnomorski". W budynku łącznie mieszka około 6000 mieszkańców. Na 11 kondygnacjach znajdują się 1792 mieszkania. Początkowo miał on na celu zapewnienie mieszkań jak największej liczbie pracujących na tym obszarze miasta robotników.

Falowiec zdecydowanie miał wpisywać się w modny w owym czasie nurt modernizmu. Niewielkie metraże mieszkań, oszczędne, ale oryginalne formy były charakterystyczne dla architektury czasów PRL-u. Wybudowano także zamiast wewnętrznych korytarzy zewnętrzne galerie, co wpływało na obniżenie kosztów budowy. Dzięki temu, można było zmniejszyć w budynku liczbę wind, a jednocześnie zapewnić kuchniom dodatkowy dostęp do światła. W okolicy Falowca znajdują się miedzy innymi liczne place zabaw, galeria handlowa, centrum handlowe, biblioteka, posterunek policji, a także kilka restauracji, zakładów fryzjerskich ( już w samym budynku naliczyłam trzy), przedszkole czy apteka.

During our visit to Gdansk, there was, of course, no way to miss visiting the famous Falowiec. Fortunately, Kuba is slowly getting used to visiting with me the "blocks of flats straight out of horror movies," which I somehow personally love. We arrived at Obrońców Wybrzeża street, where is located one of the longest residential buildings in Poland , by streetcar, and I definitely have to admit that due to its length like size, it definitely impresses a person.

At the site, despite the wind and the rain, we went around the Falowiec in its entirety. With its shape and arrangement of balconies it resembles sea waves, hence its common name. Its total length is 860 meters. It was built in the 1970s and its architects were Danuta Olędzka, Janusz Mork and Tadeusz Różanski. 

There is quite an interesting microclimate around the Falowiec. On the north side it is more "Scandinavian," that is, cooler and more often windy, while on the south side there is more sun and we have a more "Mediterranean" climate there. The building has a total of about 6,000 residents. There are 1,792 apartments on 11 floors. Initially, it was intended to provide housing for as many workers working in the area of the city as possible.

The Falowiecwas definitely intended to fit into the modernist trend that was fashionable at the time. The small square meters of the apartments, frugal but original forms were characteristic of the architecture of the communist era. External galleries were also built instead of internal corridors, which reduced construction costs. This made it possible to reduce the number of elevators in the building and at the same time provided kitchens with additional access to light. In the vicinity of Falowiec there are, among others, numerous playgrounds, a shopping mall, a library, a police station, as well as several restaurants, hairdressers (I counted three in the building), a kindergarten and also a pharmacy.

Controversial Tourism/ Turystyka kontrowersyjna- part 3 - Katowice - Stars buildings/ Budynki gwiazdy

 "Katowiczanie nie muszą się 

wstydzić swojego miasta. 

Jego zabudowa stanowi doskonałą dokumentację

 ponad stuletniej historii."

/Jerzy Śmiałek/

"The inhabitants of Katowice 

do not have to be ashamed of their city.

Its buildings are perfect documentation

over a century of history. "

/ Jerzy Śmiałek /

Dzisiaj zapraszam Was do trzeciej, ostatniej części opowiadającej o perełkach wśród katowickich blokowisk. Wspólnie odbędziemy wirtualną podróż po osiedlu określanym potocznie mianem Gwiazd. Osiedle Walentego Roździeńskiego, gdyż tak formalnie brzmi jego nazwa, to kompleks siedmiu wieżowców mieszkalnych wybudowanych w całości latach 70-tych. Podstawą każdego z nich jest ośmioramienna gwiazda i to właśnie jej zawdzięczają one swoją unikatową architekturę. Dzięki takiej nietypowej podstawie każdy z bloków mieści większą liczbę lokali mieszkaniowych aniżeli byłoby to możliwe w budynkach wybudowanych na planie podstawy o kształcie prostokąta. Takie rozwiązanie przyczyniło się między innymi do zmniejszenia utraty ciepła o około 30%.  Za projekt w całości odpowiada znany nam z poprzedniego wpisu duet architektów - Henryk Buszko, Aleksander Franta oraz Tadeusz Szewczyk.

 

Popularne "Gwiazdy" powstały na terenach dawnych stawów oraz zbiorników wody popłuczkowej pochodzącej z nieistniejącej już kopalni Katowice. Teren ten po uprzednim przebadaniu okazał się na tyle stabilny, że zadecydowano o wybudowaniu na jego terenie zespołu budynków mieszkalnych. W pierwszym etapie powstały trzy nich. W ich otoczeniu wybudowano także budynek szkoły. Całość budowy zakończono w roku 1978. Na jej terenie oprócz wymienionej powyżej szkoły znajdują się także dwa przedszkola, Poczta Polska, gabinety lekarskie, filia miejskiej biblioteki publicznej oraz cały kompleks budynków handlowo-usługowych. Działa tutaj także Klub Spółdzielczy KSM " Pod gwiazdami", który organizuje różnego typu zajęcia dla jego mieszkańców.

 

Wszystkie wieżowce mają identyczne parametry. Każdy z nich składa się z mierzących 81 metrów 27 kondygnacji. Osiedle od strony drogi głównej otoczone jest specjalnymi ekranami akustycznymi. W każdym z budynków znajdują się trzy windy osobowe (w tym jedna osobowo-towarowa), ze względu na umieszczone na niektórych kondygnacjach budynku lokale usługowo-handlowe. Zamiast piwnic każdemu z mieszkań przysługuje specjalna komórka. "Gwiazdy" wyposażone są także w specjalny system bezpieczeństwa obejmujący między innymi system przeciwpożarowy połączony z lokalu jednostka Straży Pożarnej, instalację hydrantów czy monitoring. Na dachach umieszczone jest natomiast specjalne oświetlenie lotnicze.

 

Przykłady wymienionych przeze mnie w ostatnich wpisach katowickich osiedli udowadniają, że nie wszystkie tego typu projekty skazane są na porażkę. Przy wsparciu władz jak i dzięki samym mieszkańcom potrafią zmienić się w miejsca, w których naprawdę chce się mieszkać oraz żyć.

Today I invite you to the third, last part about gems among blocks of flats in Katowice. Together, we will go on a virtual tour of the estate commonly called " the Stars". The Walentego Roździeńskiego estate, as its formal name sounds like, is a complex of seven residential skyscrapers built entirely in the 70s. The basis of each of them is an eight-pointed star and thanks for this they owe their unique architecture. Thanks to such an atypical base, each block contains a larger number of apartments than it would be possible in buildings built on a rectangular base plan. Among other things, this solution contributed to the reduction of heat loss by about 30%. The architect duo known to us from the previous posts - Henryk Buszko, Aleksander Franta and Tadeusz Szewczyk, are fully responsible for this design.

 

Popular "Stars" were built in the areas of former ponds and wash water reservoirs from the now defunct Katowice mine. This area, after research, turned out to be so stable that it was decided to build a complex of residential buildings there. In the first stage, three of them were created. A school building was also built in their vicinity. The entire construction was completed in 1978. In addition to the above-mentioned school, there are also two kindergartens, the Polish Post Office, medical offices, a branch of the municipal public library and a whole complex of commercial and service buildings. There is also the KSM Cooperative Club "Pod Gwiazdami", which organizes various types of activities for its residents.

 

All skyscrapers have identical parameters. Each of them consists of 27 floors measuring 81 meters. The estate on the side of the main road is surrounded by special acoustic screens. In each building there are three passenger lifts (including one passenger and goods lift), due to the service and commercial premises located on some floors of the building. Instead of basements, each apartment has a special cell. "Stars" are also equipped with a special security system including, inter alia, a fire protection system connected to the premises of the Fire Brigade unit, installation of hydrants or monitoring. On the roofs is placed  special aviation lighting.

 

The examples of the housing estates I mentioned in recent posts prove that not all projects of this type are doomed to failure. With the support of the local goverment and thanks to the residents themselves, they can change into places where you really want to live not only survive.

zdjęcia/photos : Karolina Antosik